yiyəsiz kitabları kimi[1].

Bu yanda Qarabağ,
O yanda Qaradağ.
“Qara” ilə başlayır
Bu yerlərin adları.

“Qara” böyük deməkdir,
Böyük bağlı - bağatlı,
Qara baxtlı Qarabağ.
Qaradağ böyük dağdır.

“Qara” böyük deməkdir
Böyük türkün dilində.
Qara günlər çox görüb,
Görənək gözlərində.

Araz özü ayırır
Qarabağ, Qaradağı.
Taleləri, adları
Qarabaxtlı torpaqlar.

Ağrıdağ Arsax olub
Daşnakların dilində.
Dilimiz axsaq olub
Dinsizlərin içində.

Arsax Ərsax sözündən,
“Ər kişi”dir mənası.
Haylar havalanıbmı,
Kiminlədir davası?

Qara qanlar içilmiş,
Qara donlar biçilmiş
Torpaqların boyuna.
Kim qarğamış onları?

Arsız – pirsiz arsaxlar,
Sayıqlayan sarsaxlar
Qoy bilsin bundan sonra
Bircə tük qoparanmaz
Qara - böyük türkümdən!

Müəllif: Hüsen Faxralı

İllərdir Azərbaycan artıq zindanların küncündə də nəfəs çəkir. İllərdir müxtəlif sahələrdə dil deyib, vətən deyib, özgürlük, insan haqları deyib danışan insanlarımız zindanları doldurur. Zindanların duvarları onları görəndə utansa da, onları oralara götürən əllər, danışan dodaqlar utanmırlar. Gənclərimizin kimisi "Anamızın südü qədər halaldır bu dil bizə" deyib şehid düşür.

 İndi isə bizim bəlkədə görə biləcəyimiz ən kiçik iş olacaq dünyanın hər hansı bir orqanının verdiyi bəyaniyyələrə imza atmaq. Arzumuzdur yurdumuzun siyasi, kültürəl və .... çalışanları tezliklə evlərinə, ocaqlarına geri dönsünlər. 
 

Aşağıdaki bəyaniyə İngiltərədə çixan "Exile İnk" dərgisinin Azərbaycanlı yazıçı, şair və jurnalistlərin həbsinə etiraz edib, azadlıqlarını istəyən bəyaniyəsidir. Bu bəyaniyə bir ədəbiyat dərgisi tərəfindən yayıldığı üçün ancaq bir sıra insanların adı orda keçmişdir. lütfən imza atın və unutmayın ki hər imza onları qoruya biləcək bir gücdür:

http://www.gopetition.co.uk/petitions/free-imprisoned-iranian-azerbaijani-writers-and-poets/sign.html

آذربایجان اؤیرنجی حرکاتی: ایللردیر آذربایجان آرتیق زندانلارین کونجونده ده نفس چکیر. ایللردیر مختلف ساحه لرده دیل دئییب، وطن دئییب، اؤزگورلوک، انسان حاقلاری دئییب دانیشان انسانلاریمیز زندانلاری دولدورور. زندانلارین دووارلاری اونلاری گؤرنده اوتانسادا اونلاری اورالارا گؤتورن اللر، دانیشان دوداقلار اوتانمیرلار. گنج لریمیزین کیمیسی "آنامیزین سودو قدر حلال دیر بو دیل بیزه" دئییب شهید دوشور. 
 

ایندی ایسه بیزیم بلکه ده گؤره بیله جه ییمیز ان کیچیک ایش اولاجاق دونیانین هر هانسی بیر اورقانینین وئردییی بیانیه لره امضا آتماق. آرزوموزدور یوردوموزون سیاسی، کولتورل و... چالیشانلارینی تئزلیکله ائولرینه، اوجاقلارینا دؤننده گؤرک.

آشاغیداکی بیانیه انگلیستان دا چیخان Exile Ink درگیسی نین آذربایجانلی یازیچی، شاعر و ژورنالیستلرین حبس لرینه اعتراض ائدیب، آزادلیقلارینی ایسته ین بیانیه سیدیر. بو بیانیه بیر ادبیات درگیسی نین طرفیندن چیخدیغی اوچون آنجاق بیر سیرا انسانلارین آدی گتیریلیب. لطفا امضا آتین و اونوتمایین کی هر امضا اونلاری قورویا بیله جک بیر ایشیق دیر. 
 

http://www.gopetition.co.uk/petitions/free-imprisoned-iranian-azerbaijani-writers-and-poets/sign.html

"آذربایجانلی یازیچیلارین حاقلارینی قوروماق، اونلارین سسینی باشقا یازیچیلارا چاتدیرماق اوچون گونلردیر اوغراشان اگزایل اینک" درگیسی نین ائدیتورلاری خانیم جئنیفر لانگر و زیبا کرباسی یه اؤزل تشککورلرله.

With special thanks to editor of Exile Ink Jennifer Langer and Poet Ziba Karbassi.

 Həbslərə etiraz əlaməti olaraq sentyabrın 27-də Təbrizdə aksiya keçirilib. Amma, bundan sonra bir neçə tələbə fəal da saxlanılıb

İranda həbs olunmuş 8 azərbaycanlı tələbə fəal ETTALAT-ın Təbrizdəki həbsxanasına göndərilib, təkadamlıq kameraya salınıblar. Ailələri ilə görüşlərində bildiriblər onlar həbsxanada işgəncəyə məruz qalırlar.
 
Həbslərə etiraz əlaməti olaraq sentyabrın 27-də Təbrizdə aksiya keçirilib. Amma, bundan sonra bir neçə tələbə fəal da saxlanılıb.

2008-ci iyul ayından başlayaraq İranda azərbaycanlı tələbə fəalların silsilə həbsləri həyata keçirilib. Azərbaycanlı Siyasi Məhbusların Müdafiəsi Komitəsinin məlumatına görə, onlar İran konstitusiyasına müvafiq olaraq ana dilində təhsil hüququnun tələb edir, azərbaycanlıların mədəniyyət və tarixi günlərinin keçirilməsini istəyirlər.

Həbs olunanlardan Səyyad Radmehr Təbriz universitetinin mexanika mühəndisliyi fakültəsinin tələbəsidir, onun dostları Feraz Zahtab və Aydın Hajey hüquq fakültəsində oxuyur və İslam Tələbə Assosiasiyasının üzvləridirlər, onların hamısı 2008-ci ilin iyulun 17-də həbs olunub. Bununla yanaşı təhlükəsizlik qüvvələri onların və yaxınlarının evlərində axtarışlar həyata keçiriblər.

Digər tələbə Dariuş Hatəmi isə iyulun 17-də həbs edilib. Avqustun 13-də saxlanılan tələbə fəal Əmir Mərdani tutulduqdan sonra ailəsi ilə telefon danışığında deyib ki, o, təhlükəsizlik orqanları ilə əməkdaşlıq təklifini rədd etdiyi üçün dözülməz işgəncələrə məruz qalıb.

Beynəlxalq hüquq müdafiə təşkilatları dəfələrlə İrandakı həbsləri pisləyən bəyanatlar verib və hökumətdən fəalları azad etməyə çağırıb.

Qaynar.info

Yarpaq qəzetinin baş yazarı Eyvaz TAHAnın İranda yeni təsil ilinin başlanması
münasibəti ilə şagirdlər və öyrəncilərə açıq məktubu

İranda 14 milyon şagird və 3 milyona yaxın öyrənci təsil ocaqlarına getdilər. Məktəblərin zənginin çalınması ilə siniflərə yollanmış bu uşaqların 60 faizinin ana dili farsca deyil. Onların əksəriyyəti azərbaycan türkcəsində, qalanı isə türkmən, kürd, ərəb və başqa dillərdə danışsalar da, məktəb və universitetlərdə farsca danışıb yazmaq məcburiyyətindədirlər. 
Prezident Əhmədi Nəjad bu məcburiyyəti unudaraq məhhəbət anlamını daşıyan "Mehr" ayında məktəbə geden uşaqlara sevgidən danışdı: "Əminəm ki, bu ildə bizim gənc nəslimiz ədalət, sevgi bəsləmək və ölkənin hər tərəfli inkişafına dair sözləri öyrənəcək."  
Məncə bu sözlər "Ədalət"-i hayqıran populist siasətçilərin yalnız ədalətsizlik doğuran iqtisadi götürüşünün başqa bir göstəricisidir. Yoxsa kim bilmir ki, dili danılmış hər bir varlıq "kimlik" gərginliyinə sürüklənərək inkişaf edə bilməz. Ədalətdən, sevgidən və inkişafdan bu sayaq danışmaq uşaqların gözünə baxaraq onların həm Quaran-i kərimdə, həm anayasada, həm də uluslararası insan haqları bəyannamələrində açıq-aşkar vurğulanmış dil və düşüncə azadlığını ayaq altına alıb tapdalamaqdan başqa bir şey deyildir. 
Söhbət "bəşəriyyətin ən gözəl, mükəmməl və ən yaxşı talei"-indən gedirsə, güc quruluşları və güc kürsülərinə dirsəklənmiş adamların sevgi məktubları təkcə susqun kütləyə ərməğan edilməməlidir, haqqını istəyən vətəndaşlara da göndərilməlidir. Yoxsa ağzını açıb ən vacib, ilkin və danılmaz haqqını, yəni anası danışan dildə danışmaq diləyini dilə gətirənlərin yeri həbsxanaların qaranlıq kamerası olursa, o məhəbbət məktubları əsirlik bəlgəsinə çevriləcək.
Sevimli öyrəncilər! öz ana dilinizi mümkün yollarla öyrənməklə gerçək kimliyinizi qoruyun.

Sevgilər və sayqılarla
Eyvaz TAHA
Təbriz 22.9.2008  

Ana dilimiz

sabah iranda məktəblər açilacaq, və türk üşaqlarida o birisi iranin üşaqlari tək məktəbə gedəcəklər. sabahdan üşaqlar dərs oxumaqa başliyacaqlar. iranin bütün dərs kitablari fars dilində yaziliblar və hətta bir məktəb azərbaycanin ana dilində yoxdu!

azərbaycan üşaqlari öz tarixi, şairleri, alimləri,... ilə tanış olmur. azərbaycan üşaqlari özgə dili öyrənib və öz dilinən yabançı(qərib) olullar.

 iranda bütün kitablar,televiziyanin proqramlari,qəzetlər,jurnallar, dükanlarin vitrini, küçələrin adlari,... hamısı fars dilindədi. iranda  neçə kitab və gəzet türk dilindədə yazilsada, bunlar ancaq qədimi şeirlərdi. məhəlli radio və  televiziyada azərbaycanda(təbriz, ardəbil, zəngan və urumu) olsada, programlarinin çoxi farsca və hətta o zama ki türkücə danışıllar farsi söz(kəlmə) çoxlı işlədillər!.

neçə illərdi ki, azərbaycanilar istəyillər universitetdə türkücə dərs qoysunlar, amma iran dövləti həmişə müxalifət edib!. iranda türkücə  yazilan kitablar ancaq arabi əlifbasila yazilir.

iranda hər kim öz xalqının dilinən və mədəniyyətinən danişsa, o na ayrıçilik və muxtariyət istəyən adi qoyub,və onu sürətlə səsin kəsillər.

dedim: ağa müəllim    vurma, göynədi əlim     nədir axı günahım    türküdür mənim dilim

 yapışdı qulaqımdan dedi: burax türkünü      o qaldı evinizdə     unut getsin kökünü

öyrənməsən aab-baba(2)   açacaqsan əlini   kötək yiyəndən sonra   unudarsan dilini

sənin haran türküdür? azərisən, azəri    kim öyrədibdir sənə    belə yanlış sözləri?

axdı gözümün yaşı     titrədi dil-dodağım belə yalan sözlərə    inanmadı qulağım  

anam məni üydürmaz    atam məni aldatmaz    bu sözlərin heçbiri   mənim ağılıma batmaz

niyə mənim adımı   soruşmayir özümdən  niyə sözün düzünü oxumayir gözümdən

hər kəs yalan danışsa    allahın düşmənidir   mən ki yalan demirəm  bu onun yalanıdır

laylay deyibdir anam mənə beşikdə türkü    danışmışıq hamımız   evdə eşikdə türkü 

nədən gərək yazmıyaq    dilimizi kitaba   mədrəsədə nə üçün  gəlməyək biz hesaba?  

yəqin kötək yeməzdim   oxusaydım dilimi    göynərtı  sıxmazdım    qoltuğuma əlimi

göy böyüyüm bir   özüm olacağım müəllim   onda çox iş görəcək bu gün göynəyən əlim

kılasımdan(3) gələcək elimizim öz səsi     olacaqdır o zaman türkündə mədrəsəsi 

1-məktəbində

2- farsca, məna: su - ata

3- sinif   

fars bir nəfərdən saat soruşar, o da diyər saat 5 di, fars  acıqlı olub diyər: sübhdən hər kimnən saat soruşuram hərə bir söz deyir!!

فارسه از یه نفر ساعت میپرسه اونم می گه ساعت ۵
فارسه می گه ای بابا از صبح تا حالا از هر کی می پرسم یه چیز میگه !

fars bir nəfərdən qibləni soruşar, o da barmaqınan bir tərəfi görsədər, fars diyər: gərək çöx gedəm!!?

فارسه از يكي ميپرسه قبله كدوم طرفه؟! يارو نشونش ميده، فارسه ميگه:بايد خيلي برم؟!

fars oğruni qovalıyar, oğrudan qabaqa düşər

فارس دنبال دزد مي كنه، از دزده جلو ميزنه!

eşşəkdən soruşular: sənin niyə gulaqın uzundi? diyər: hər gözəlin bir eyibidə olar!!

به يه خره ميگن چرا گوشات درازه ميگه هر خوشگلي يه نقصي داره.

fars ölər, əksi(foto) yoxidi qəbirinin üstünə qoyalar, boyununacan dəfn edəllər

فارسه مي ميره، عكسشو نداشتند بذارن رو قبرش، تا گردن دفنش مي‌كنند.

fars gedər hamama və yaninca qələm aparar. soruşallar: qələmi niyə aparirsan? diyər: harami ki yudum, ora əlamət qoyum ki   xatırımnən çixmasin!!!

فارسه ميره حمام با خودش خودكار ميبره ميگن خودكار براي چيه؟ ميگه ميخوام هر جا مو مي شورم علامت بزنم يادم نره

fars allahdan küsər, istər namaz qılsın diyər: 4 rikət namaz qılıram heç kimədə rəbti yoxdi!!!

- فارسه با خدا قهر مي کنه. مي خواد نماز بخونه مي گه: 4 رکعت نماز ظهر مي خوانم به هيچ کس هم مربوط نيست!

farsdan soruşular: sən farsan? diyər: allaha and olsun yox! istiyisən gəl axtar məni!!!

- به فارسه ميگن شما فارسید؟ ميگه نه به خدا بيا بگرد!

fars uşaqınan soruşar: neçə yaşın vardi? diyər: 13. fars diyər mən ki sənin yaşında olanda 16-17 yaşım varıdı!!!

- فارسه از بچش مي پرسه چند سالته؟ مي گه 13. غضي مي گه من هم سن و سال تو که بودم 16-17 سالم بود

fars gecə gedər oğruluğa. ev sahibi yuxudan durar və diyər kimdi? fars diyər: heç kim! pişikdi! bə bə bə...!!!

فارسه نصف شب ميره دزدي صاحب خونه پا ميشه ميگه كيه؟ فارسه ميگه هيچكي، گربست بع بع ... !

fars istər namaz qılsın diyər: alaham dolellahe rabel alamin

allah çox başivi ağrıtmıyam, valə zaalin !!!

فارسه مي خواسته نماز بخونه مي گه: الحمد للله رب العالمين
خدايا سرتو درد نميارم ولا الضالين!

fars bir məscid tikər heç kim orada namaz qılmaz, lövhədə yazar: sübh namazı bir rikət və dəstəmazsiz!!

فارسه مسجد مي سازه، هر كاري مي‌كنه مي‌بينه كسي نمياد اونجا نماز بخونه! يه تابلو ميزنه رو سردر مسجد و مي‌نويسه: نماز صبح، يك ركعت، بدون وضو!

bu gülməliləri oxuyub və internetdə yayin. lütfən qaynaqın yazin.

və hər yerdə səhv sözlər görsəz bizə bildirin. 

farsdan soruşurlar:

- niyə arvad almısan??

- kim arvadın mənə verər??

به فارسه ميگن چرا زن نمي گيري؟ ميگه: اي بابا، كي مياد زنش رو بده به ما؟!

bir fars istər dovşan tutsun, gedər ağacın arxasına və kök səsi çixardar!!

- فارسه ميره شکار خرگوش از پشت درخت صداي هويج در مياره !

naxoş: təbib! mənim  birbelə qulaqım ağırdı ki özümün öskürmə səsimi eşitmirəm

təbib: olsun!, uca öskür da!

- بيمار گفت: دكتر! اينقدر گوشم سنگين شده كه صداي سرفة خودم رو هم نمي ‏شنوم.
دكتر گفت: خب بلندتر سرفه كن!

bir fars eşşəkin üstünə minip əks(foto) salar və əksi anasina göndərər. aksin altında yazar: salam nənəm, üstəki mənəm!!

فارسه سوار يه خره عكس ميگيره. عكس رو ميفرسته براي مادرش، زير عكسه مينويسه: سلام بر ننم، بالايي منم!

farsin arvadı hamilə idi. arvadının qarınına baxar və soruşar:

-bu nədi?

 - uşaqdi.

-onu sevirsən??

- bəllidi ki, əvət!

-bəs niyə onu udmusan!??

- فارسه زنش حامله بوده، نگاه ميكنه به شكم زنش، ميگه: خانم جان اين چيه؟ميگه: بچه ست. ميگه: دوستش داري؟ ميگه: آره خوب، معلومه. ميگه: پس چرا قورتش دادي؟!

bir fars binanin onuncu mərtəbəsinən düşər. hamı yığışar başına. soruşurlar:

- nə olud??

- vallah! məndə təzə yetişmişəm, bilmirəm !!

- فارسه از ساختمون ده طبقه ميفته پايين، همه جمع مي شن دورش، ازش مي پرسن: آقا چي شده؟ ميگه: والله منم تازه رسيدم!

fars getmişdi qaçmaq müsabiqəsinə.yanındakı adamnan soruşar:

- bunlar niyə qaçıllar??

- çünki birinə uduş(mükafat) verəcəklər

- bəs niyə o birilər(digərlər) qaçıllar!??

 فارسه رفته بوده تماشاي مسابقه دوو ميداني، وسط مسابقه از بغليش ميپرسه: ببخشيد، اينا واسه چي دارن ميدون؟! يارو ميگه: براي اينكه به نفر اول جايزه ميدن. فارسه يه خورده فكر ميكنه، ميپرسه: پس بقيشون واسه چي دارن ميدون؟!!

farsin ağılı çatmaz, gedər özünə nərdivan gətirər!!

فارسه عقلش نمی رسیده، میره نردبان میاره

farsdan soruşular:

- çox çətin iş nədir??

- duzu duzqabına tökmək, çünki dəlikləri çox kiçikdi!!!

از فارسه میپرسن بنظر تو سخت ترین کار چیه؟
میگه: نمک تو نمکدون ریختن, چون سوراخ هاش خیلی ریزه

fars corab alar, ayaqına böyük ölar, corabın qabagına pambıq qoyar!!

فارسه جوراب می خره براش بزرگ بوده , جلوی جوراب  پنبه میزاره !!!

fars gedər hamama, su istimiş nəlbəki ilə yuyunar!! 

فارسه میره حموم، آب جوش بوده با نعلبکی دوش میگیره!

fars gecə yuxuda görər makaron yeyir, səhər yuxudan durar görər şalvarinin sürtgəcin (elastik) yeyib!!

فارسه شب خواب میبینه تمام ماکارونی های دنیا رو گذاشتن جلوش.صبح از خواب پا میشه میبینه کش شلوارشو خورده

fars futbol məşqçisi olar, on ədədi eşikə çıxardar və iki beş göndərər!! 

فارسه مربی فوتبال میشه شماره ۱۰ رو میاره بیرون ...دوتا پنج میفرسته تو زمین !!

farsdan soruşurlar:

- neçə heyvan adı apar ki uçullar?

- göyərçin, qarğa, eşşək!!

- eşşək ki uçməz

- eşşəkdi, bir vaxt gördün uçdı!!

به فارسه میگن: چند تا حیوون نام ببر که پرواز کنه. میگه:‍ کبوتر، کلاغ، خر! بهش میگن: بابا خر که پرواز نمیکنه! میگه: بابا خره دیگه، یهو دیدی پرواز کرد!

farsdan soruşurlar:

- hara gedirsən?

- qayıtmışam gəlirəm!!

به فارسه میگن کجا داری میری میگه دارم بر میگردم.

qırmızı qələmin rəfiqəsi ölər, bir həftə qara yazar!!

خودکار قرمز دوستش می میره یک هفته سیاه می نویسه!!

fars gedər cəhənnəmə görər hamı sevinir! soruşar:

-nə olub??

- faylılar itibdi!!

فارسه میره جهنم میبینه همه دارن دست میزنن می گه چه خبره می گن پرونده ها گم شده

bir gün bir fars  televiziyani suyunan isladar və diyər:

- bəyə mən sizə deməmişdim burda futbol oynamıyın??

يه روز فارسه شلنگ رو برمي‌داره و تلويزيون رو آب پاشي ميكنه و ميگه مگه نگفتم اينجا فوتبال بازي نكنيد

bir nəfər dənizdə boğulurdi, uca səsliyirdi: yardım! mən üzgüçülük bacarmıram!!

bir fars oradan rədd olurdi, dədi: indi mən tennis bacarmıram, gərək qışqıram?!!

يه نفر داشته توي دريا غرق مي شده، بلند بلند داد مي زده: كمک! من شنا بلد نيستم! فارسه  داشته رد مي شده. ميگه: حالا من تنيس بلد نيستم، بايد داد بزنم؟

farsdan soruşurlar:

- hacc(məkkə) səfəri Nə cür idi??

- çox baş-gözümə daş vurdular, amma axırda onu öpdüm!!!

از فارس می پرسن سفرحج چطوربود؟ میگه خیلی سنگ به سر و صورتم خورد ولی بالاخره بوسیدمش.

fars uşaqın atar göyə,xatırınən çıxar tutsun!!

فارسه بچش رو میندازه بالا یادش میره بگیره

bir fars gedər cəhənnəmə. başmaqın atar behiştə və allahdan soruşar:

- gedim başmaqımı gətirim??

فارس ميره جهنم دمپايیشو پرت مي كنه توي بهشت، به خدا ميگه: برم دمپايمو بيارم؟

farsın uşaqı döşər quyuya. fars deyər:

- heç yana getmə gedım yardım gətirim!!

يه روز بچه فارس مي افته توي چاه. فارس بهش مي گه: جايي نرو الان كمك ميارم!

bir fars gedər məscidə, namazin qılar, çıxar eşigə, görər başmaqı yoxdı.soruşar :

- allah mən nə vaxt getim??  

فارس ميره مسجد، نماز مي خونه، مياد بيرون، مي بينه كفشاش نيست. مي گه: خدايا! من كي رفتم؟

bir gün bir fars şəkər alar, istər qarışqa yeməsin, üstündə yazar "duz"!!

يه روز يه فارسه شكر مي خره براي اينكه مورچه نخوره روش مي نويسه نمك

bir fars bir buz almışdı əlinə və günün altında ona baxib və fikirləşirdi. soruşurlar:

- nə iş  gurursən???

- mən hələ bilməmişəm bu buzun harasinan dəlikdi ki su damır!!!

فارسه يه تيکه يخ گرفته دستش تو آفتاب داشت متفکرانه نگاش ميکرد بهش ميگند چيکار ميکني؟ ميگه:من هنوز نفهميدم اين يخه کجاش سوراخه که ازش آب ميچکه

bir fars cəhənnəmdeydi...

bir gün  gedər behiştin  qapısını  döyər və  soruşar:

-buz varınızdı?

- varımız, amma vermərik !!

- olsun! eyibi yox, amma sabah gəlib isti su istəməyəcəksiniz??

فارسه تو جهنم بوده ...
یه روز میره دم در بهشت در میزنه میگه ... ببخشید یخ دارید ؟
میگن داریم ولی نمیدیم ...
میگه باشه اشکال نداره اما فردا نیاید بگید آب جوش بدید ها ... !!!

bir farsdan soruşurlar saat neçədı?, bacarmaz , söylər: qaç qaç!!  yubanmısan!!

به یک فارسه میگن: ساعت چنده ؟ بلد نبوده بگه , میگه : بدو بدو  دیرت شده !!!

bir fars istər milçək tutsun, gedər divarin arxasına və pox səsi çixardar

فارسه میخواسته مگس بگیره میره پشت دیوار صدای گه در میاره

bir gün üç fars gedəllər hamama, ikisi qayidar. ikisindən soruşurlar:

-  o birisi nə oldu?

- o bütün çirkidi!!

یه روز سه تا فارس میرن حموم- دو تا شون بر می گرده. از اون دوتا می پرسن اون یکی چی شد میگن: اون کلا چرک بود.

bir fars yetişər onu yeyəllər!!

یه فارسه میرسه میخورنش

farsa xəbər verəllər:

- uşaqın olub!

-  onda arvadıma xəbər verməyın ona sürpiz eleyim!!

به فارسه خبر ميدن: بابا شدي! ميگه: پس به زنم نگيد ميخوام سورپرايزش كنم

farsdan soruşurlar:

- niyə quşlar qışda quzeydan güneyə uçullar??

- mən yoxlamışam, çünki piyada çox yoldı !!

از یه فارسه مي پرسند چرا پرنده ها زمستان از شمال به جنوب پرواز مي کنن ؟ ميگه : آخه من امتحان كردم..... پياده خيلي راهه

fars istər cövüz sındıra, cövüzü(gozu) goyar ayaqının altina, kərpicinən vurar başına!! 

فارسه می‍خواسته گردو بشکنه، گردو رو میگذاره زیر پاش، با آجر میزنه تو سرش!

fars gedər göstərilməyə (demonstration- türkcəə?), görər izdihamlıdı geyidər!!

فارسه ميره تظاهرات ميبينه شلوغه بر ميگرده ؟؟!!

Azərbaycan milli hərəkatçılarına  Makıda rəva görürlər.

Azərbaycan milli hərəkatının yorulmaz çalışqanı Möhsün  Hüseynzadə öncələrdə  örnək üçün  ötən  ilin  may  etirazli  nümayişlərində  iştirak  etdiyindən  26-gün həbsdə olumuş və təkrar həmən ilin sentyabrında aksiyalara qatıldığından qazamata alınmışdır. Fəallın

Bir həftədən artıq Makı “ettelaatı “və yerli türmədə saxlanılan Məhəmməd Nəsiri 6- ay müdətinə azadlıqdan məhrum olub.Adı çəkilən Azərbaycan milli  hərəkat  fəallı  ettelaat tərəfindən bəzi suçlar örnək  üçün  ehalini qanunlu  olmayan  etiraz  aksiyasinda  iştirak etməyə  qızışdırmaqda  və  “pantürkism” yazıları  evində  saxlayıb  nəşrini  artırmaqda günahlandırıb və  məhkum edilib.

 

    İqtisadçılar tərəqqi və inkişaf prosesində çox əhəmiyyətli rol oynayan  4 amili, yəni, iş, kapital, xammal və yeri əsas sayırdılar. Bu bir bəlli həqiqətdir ki, dörd amilin içində işin, yəni insani qüvvənin əsas əhəmiyyəti var. Çünki əməldə insandır ki, kapital, xammal və yerdən düzgün formada  istifadə edib  və tərəqqiyə səbəb olur. Yenə də bu danılmaz

    Dünyanın tərəqqi və inkişaf tapmış ölkələrində cəzalandırmağa yaş şərti  cinsiyyətinə baxmayaraq, 18 yaşından olmuşdur. Amma İranda oğlanlara 15 yaşından  və qızları cinsiyyətinə görə ancaq 9 yaşından cəzalandırmaq  mümkündür. Bu geri qalmış cəza qanununun əsl qurbanları  Güney Azərbaycanda azyaşlı qızlar olmuşdurlar.

     Bildiyimiz kimi İranda büdcənin bölünməsində Güney Azərbaycan ayrı - seçkiliyə məruz qalmışdı və son illərdə yoxsulluq əsl səbəblərdən biri olmuşdur ki, burada mühacirətin şiddəti artmışdır. Elə yenə də yoxsulluq amili bais olmuşdu azyaşlı qızlar ana və atasın buraxıb qaçsınlar. Bu qızlar "qaçqın qızlar" adı ilə məşhurdular. Onlar evdən qaçandan sonra xiyabanlarda, küçə - bazarda avara olub, az yaşları olduğu üçün kafi həddə təcrübələri olmadığından yə narkotik mafiyasının tələsinə düşürlər. Bununla da narkotik maddələrin satılmasında onlardan sui - istifadə olunur. Ya da ki, insan alverçiləri tərəfindən  İranın içində və ya qonşu ölkələrdə əxlaqsızlığa sürüklənirlər. Çox təssüf yeri var ki, onlar polis tərəfindən tutulanda onlarla cinayətin qurbanı olan azyaşlı gənclər kimi rəfdar olunmayır. Qatı cinayətkar kimi şallaqlanır və çox yaşlı cinayətkarlarla bir yerdə həbs olunurlar. Çünki İranın cəza qanunlarının əsasında qadınlar 9 yaşından məsuliyyət daşıyırlar. Nəhayət, həbsdən qurtarandan sonra,  heç bir dövlət orqanı bunlara sahib çıxmayır və onların normal yaşayışına şərait yaratmayır. Azyaşlı gənc qızların o biri  tərəfdən gəliri və evi olmadığı üçün  yenə də küçə və bazarda  olmaq onların aqibıtini gözləyir. Bu zaman əgər onların zahirləri xoş olsa, təklif olunur ki, siqə, yəni müvəqqəti nigahla  başların dolandırsınlar.  Bəziləri məcbur olub və uzun zaman müvəqqəti nigahlarla məişətlərini təmin edirlər. Başqa sözlə, bu azyaşlı gənc qızlar  çox yaşlı kişilərin şəhvət obyekti olurlar.

    "Şəhrzad news" Xəbər Agentliyinin verdiyi məlumata görə İranın Təhsil Nazirliyində çalışan vəzifəli dövlət məmurunun verdiyi məlumata görə  Zəncanda evdən qaçan qızların 64 % - ni orta  məktəblərin qız şagirdləri təşkil edir. Qeyd edim ki, xəbərin qaynağını bu linkdən oxuya bilərsiniz http://www.irwomen.com/news.php?id=3051

  Bizim nağıl və dastanlarda  Koroğlu Nigarı ilə, Qaçaq Nəbi Həcəri ilə xatırlanır. Azərbaycanın mübarizə tarixində qadınlar  kişilərlə çiyin - çiyinə doyüşüb və azadlıq uğrunda öz qanlarından, canlarından keçiblər. Azərbaycan  mübarizə tarixində Zeynəb Paşa və Telli Zəri kimi qadınların yaşadığı zamanda  və hətta bu gün milli  mücadiləmizdə ilham qaynağı olmuşdular. Əgər bu gün Abbas Lisanilər, Saleh kamranilər, Oxtay Babailər tutulur, işgəncə altinda səsləri boğulur, onların həyat yoldaşları Ruqiyyə Lisanilər, Mina Kamranilər, Nəsrin Rəzəvilər kimi qəhrəman qadınlar meydana çıxıb tikilən dodaqların sözçüsü olurlar. Baxmayaraq ki, dəfələrlə hədələnirlər, hətta Nəsrin Rəzəvi kimi ettelaatın məmurları tərəfindən oğurlanıb həbsə və işgəncəyə məruz qalırlar, amma inamlarına görə yollarını davam etdirirlər. Elə keçmişdə də qadınların milli mübarizəmizdə bu cür əhəmiyyətli iştirakı səbəb olub ki, Milli Hökumətimizin bir illik dövründə səs haqqına sahib olub  və onların insani və mədəni haqlarına əlaqədar  Güney Azərbaycanın Milli Məclisində çoxlu layihələr qanun kimi təsdiqlənmişdi. Ən maraqlısı budur ki,  hər dəfə bu cür layihələr qanun kimi təsdiqlənəndə millət vəkilləri çəpik çalıb sevindiklərindən ağlamışlar. Çox təssüf ki, bu sevincin ömrü uzun olmamışdı. Bir ildən sonra Milli Hökumətimiz fars millətinin hərbi təcavüzünün nəticəsində məhv olmuşdu. Yenə də işğalçı qüvvələrin hakimiyyəti altında qadınların qara günü  yenidən başlanmışdı. Üstə qeyd etdiyimiz kimi bir ölkədə qadınların dururmun dərk etmək üçün ilk növbədə o ölkənin qanunlarına müraciət etməyimiz lazımdır. Mən də elə bu məntiqlə  Azərbaycan qadınlarının durumun  fars hakimiyyətində nişan vermək üçün İranın qanunlarından bir neçə misal çəkmək fikrim var. Beləki, İranın mədəni qanununun 1043 və 1044 - cü maddələrinin əsasında qadın hansı yaşda olmağından asılı olmayaraq,  ilk nigah üçün atasından və ya ata babasından  yazılı formada icazə alınmalıdır.  Amma kişilər 15 yaşından etibarən nigaha girə bilərlər və bunun üçün heç kəsdən icazə almamalıdırlar və ya almaları vacib deyil.

    İslami cəza qanunun  220 - ci maddəsi hökm verir ki, əgər ata qızın və ya oğlun öldürə edamla cəzalana bilməz. Bu həmçinin ata babaya da aiddir. O da öz nəvələrindən hər hansı birini öldürmüş olsa, cinsindən asılı olmayaraq, edamla cəzalana bilməz. Ancaq ölənin qan bahasının yarısın verib azad ola bilərlər. Amma əgər bir ana oğlun və ya qızın, yaxud ana baba nəvələrindən hər hansı birini öldürmüş olsa, edamla cəzalandırılmalıdır. Qeyd edim ki, qan bahası müəyyən qədər puldur ki,  qətlə yetirilən kişi və ya qadın üçün təyin olunur. Əgər qatilin qohum - əqrəbəsi qətlə yetirilənin əqrəbəsinə qan bahasını ödəsə və ölənin yaxınlarını razı sala bilsə, qatili edam cəzasından xilas edirlər. Burada bunu xatırlamağı lazım bilirəm ki,  İranın cəza qanunlarının əsasında qadınların qan bahası kişinin qan bahasının yarısı qədər  təyin olunub.

İranın mədəni qanunlarının 907, 913, 942, 946 və 947 - ci maddələrinə görə  əgər bir kişi ölsə, onun sərvətinin yalnız səkkizdə bir hissəsi onun qadınına irs yetişir. Əlbəttə, bu maddəyə əsasən vəfat edən adamın həyat yoldaşına, yəni qanunu arvadına torpaq sahəsindən heç bir pay çatmayır. Burda onu da qeyd etmək lazımdır ki, bir kişinin bir neçə qadını varsa,  onların hamısına veriləcək pay yalnız ölənin sərvətinin  səkkizdə biri onlar arasında bölünür. Nəzərə alsaq ki, İran ailə - nigah qanununda bir kişi qanunu olaraq 4 arvad ala bilər.  İndi dörd arvad arasında bölünən payı özünüz təsəvvür edin. Üstə qeyd etdiyimiz kimi kişinin neçə arvadı olmasından asılı olmayaraq, qadına kişinin torpağından heç bir  irsi pay düşmür. Bu irs qanunu bu formada  xüsusən İranın kəndlərində  çox dəhşətli nəticələrlə özün göstərib. Çünki qadınlar kəndlərdə ərləri ilə əkinçilik işi ilə məşğul olublar və orada ev, əkin yerləri kişinin adına olur. Və çoxlu nümunələr vardır ki, misal çəkə bilərik. Misal üçün, bir qadın 30 - 40 il əri ilə bərabər əkin yerində işləyib  və onun abad olması, qiymətlənməsi üçün çox zəhmətə qatlaşıb.Amma əri öləndən sonra  bu geri qalmış qanunların  əsasında əkin yerindən heç bir irs ona çatmır və allahın insafına , ümidinə buraxılır. Burada qeyd etməyimiz vacibdir ki, qız uşağına  oğlan uşağının yarısıyca atasından ona irs çatır.

   Mən yuxarıda İranın cəza və mədəni qanunlarından ancaq bir neçə misal çəkdim. Amma qeyd edim ki,  adı gedən qanunun maddələrini insan haqları baxımından şərh etsək, böyük bir kitab yazmalı olarıq. Mən çalışdım uzunçuluğa yer verməyim və bu səbəbdən də məsələləri hədsız dərəcədə yığcam yazdım. Fikrimcə bu bir neçə misal qaneedici olar ki, bu günkü İranda  qanunun gözündə qadın kişinin yarısı və hətta bəzi vaxt yarısından da az qiyməti var. Elə İran kimi geri qalmış ölkələr səbəb oldu ki,   Qadınların   ilk Beynəlxalq Konfransı 1975 - ci ildə  Meksikada bərpa oluna və bu ildən etibarən ta 1985 - ci ilə kimi "Qadınların illəri " adlana .  Və nəhayət 1980 - ci ildə qadınlarla əlaqədar tamam ayrı - seçkiliyin ləğv olunmasının qətnaməsi  BMT- nin tərəfindən təsdiq olundu. Bu  çabalara baxmayaraq, Qaçqınlar Ali Komisiyasının  verdiyi raporta görə dünya qaçqınlarının 80 % - ni qadınlar və uşaqlar təşkil edirlər. Və bir ölkədə ki, ayrı - seçkilik və zorakılıq var, onun ilk qurbanları qadınlar və uşaqlardır. Elə bu səbəbə görə bu gün bizim milli mücadiləmizdə yükün ağır hissəsi qadınlarımızın çiyninə düşür.

İranda edam olunmuş 16 yaşlı Atifə Sehalə

Saçı göründüyünə görə polis tərəfindən döyülən qadın

Türk öyrənci qız yazılı şüarla çıxış edir: "Qızıldan olsa da qəfəsim, Azadlığa var həvəsim!"

8 Mart Beynalxalq Qadın Günü münasibəti ilə Təbrizdə qadınların etiraz aksiyası

Milli Hökuməti müdafiə edən silahlı qadın və kişilər

"Azadlıq" qəzetinin satirik yazarı Mirzə Sakit 2006-cı ilin iyununda narkotik maddənin qeyri-qanuni saxlanması ittihamı ilə həbs olunub. Ağır Cinayətlərə Dair İşlər üzrə Məhkəmənin qərarı ilə 3 il azadlıqdan məhrum edilib. Onun da yazdığı bəzi serləri oxuculara təqdim etirik.

Dur mənimlə yanaşı
Qarın otaranlara

Fikirləşib boş başını az qaşı,
Kişisənsə, dur mənimlə yanaşı.

Cədvəl 1:        Bu təqiblərə məruz qalanların uğrunda kampaniya məktublarımızın kötükləri

Bir daha vurğulayırıq ki, bu İlətişmələrin hazırlanması bizim təşəbbüsümüzdür və biz bu haqsızlıqlara məruz qalan fərdlər, ailələri yaxud onların vəkilləri ilə heç cür əlaqəyə girməmişik. İran yetgililəri tərəfindən daha cəsarət etmək riskinə qarşı bu ifadəni qeyd etmək zorundayıq.

Dünya Azərbaycanlılarının Haqlarını Müdafiə Komitəsinin sədri

  Elə xəbərlər var ki, onları oxuyub və çox rahat da unuduruq. Amma bəzən elə xəbərlər olur ki,

oxuyandan sonra o bizimlə yaşayır və bizim zehnimizdə müxtəlif  suallara səbəb olur. Elə bu növ xəbərlərdən biri də  bu yaxınlarda Güney Azərbaycanda baş vermiş hadisə ilə bağlı eşitdiyimizdir. Belə ki, xəbər ondan ibarətdir ki, milli hərəkatın öyrənci fəallarından olan Hüseyn Yusifi bu il may ayında Güney Azərbaycanda baş verən milli qiyamın il dönümü münasibəti ilə etiraz aksiyasında iştirak etmişdir.

  Yeri var burda sual oluna : "İranın fars rejimi bu işlərdən nə fayda götürür?"  Həqiqət budur ki, İranın fars rejimi  keçən il Güney Azərbaycanda baş verən milli qiyamın təkrarından çox qorxur və bu da sübut olunub ki, qorxunun çoxu paronoyd xəstəliyi kimi özünü göstərib  və ağıldan uzaq işlərə səbəb olar.

  Bizim aldığımız məlumata görə İranın fars rejimi çalışır ki, nə yolla olur olsun, Güney Azərbaycada kütləvi aksiylrın qabağın alsın. Bu gün biz şahidik ki, Güney Azəraycanın şəhərlərində

download Turkish <-> English 2007 dictionary:

http://downloads.lingvosoft.com/products/download/eval/lingvosoft-dictionary-wind-engtur-nt.exe

crack turkish dictionary:

http://crackdb.org/LingvoSoft.Talking.Dictionary.2007.English.Turkish.v4.0.22/

get_103833_LingvoSoft.Talking.Dictionary.2007.English.Turkish.v4.0.22_crack.html

*********************************** 

download Turkish <-> Azeri 2006 dictionary:

http://www.ectaco.com/products/download/eval/lingvosoft-dictionary-wind-ENGAZE-NT.exe

crack azeri dictionary:

http://www.crackdb.org/

get_80867_Lingvosoft.Dictionary.2006.English.to.Azerbaijiani.v3.1.41_crack.html