İllərdir Azərbaycan artıq zindanların küncündə də nəfəs çəkir. İllərdir müxtəlif sahələrdə dil deyib, vətən deyib, özgürlük, insan haqları deyib danışan insanlarımız zindanları doldurur. Zindanların duvarları onları görəndə utansa da, onları oralara götürən əllər, danışan dodaqlar utanmırlar. Gənclərimizin kimisi "Anamızın südü qədər halaldır bu dil bizə" deyib şehid düşür.

Yarpaq qəzetinin baş yazarı Eyvaz TAHAnın İranda yeni təsil ilinin başlanması
münasibəti ilə şagirdlər və öyrəncilərə açıq məktubu

İranda 14 milyon şagird və 3 milyona yaxın öyrənci təsil ocaqlarına getdilər. Məktəblərin zənginin çalınması ilə siniflərə yollanmış bu uşaqların 60 faizinin ana dili farsca deyil. Onların əksəriyyəti azərbaycan türkcəsində, qalanı isə türkmən, kürd, ərəb və başqa dillərdə danışsalar da, məktəb və universitetlərdə farsca danışıb yazmaq məcburiyyətindədirlər. 
Prezident Əhmədi Nəjad bu məcburiyyəti unudaraq məhhəbət anlamını daşıyan "Mehr" ayında məktəbə geden uşaqlara sevgidən danışdı: "Əminəm ki, bu ildə bizim gənc nəslimiz ədalət, sevgi bəsləmək və ölkənin hər tərəfli inkişafına dair sözləri öyrənəcək."  
Məncə bu sözlər "Ədalət"-i hayqıran populist siasətçilərin yalnız ədalətsizlik doğuran iqtisadi götürüşünün başqa bir göstəricisidir. Yoxsa kim bilmir ki, dili danılmış hər bir varlıq "kimlik" gərginliyinə sürüklənərək inkişaf edə bilməz. Ədalətdən, sevgidən və inkişafdan bu sayaq danışmaq uşaqların gözünə baxaraq onların həm Quaran-i kərimdə, həm anayasada, həm də uluslararası insan haqları bəyannamələrində açıq-aşkar vurğulanmış dil və düşüncə azadlığını ayaq altına alıb tapdalamaqdan başqa bir şey deyildir. 
Söhbət "bəşəriyyətin ən gözəl, mükəmməl və ən yaxşı talei"-indən gedirsə, güc quruluşları və güc kürsülərinə dirsəklənmiş adamların sevgi məktubları təkcə susqun kütləyə ərməğan edilməməlidir, haqqını istəyən vətəndaşlara da göndərilməlidir. Yoxsa ağzını açıb ən vacib, ilkin və danılmaz haqqını, yəni anası danışan dildə danışmaq diləyini dilə gətirənlərin yeri həbsxanaların qaranlıq kamerası olursa, o məhəbbət məktubları əsirlik bəlgəsinə çevriləcək.
Sevimli öyrəncilər! öz ana dilinizi mümkün yollarla öyrənməklə gerçək kimliyinizi qoruyun.

Sevgilər və sayqılarla
Eyvaz TAHA
Təbriz 22.9.2008  

Ana dilimiz

sabah iranda məktəblər açilacaq, və türk üşaqlarida o birisi iranin üşaqlari tək məktəbə gedəcəklər. sabahdan üşaqlar dərs oxumaqa başliyacaqlar. iranin bütün dərs kitablari fars dilində yaziliblar və hətta bir məktəb azərbaycanin ana dilində yoxdu!

azərbaycan üşaqlari öz tarixi, şairleri, alimləri,... ilə tanış olmur. azərbaycan üşaqlari özgə dili öyrənib və öz dilinən yabançı(qərib) olullar.

 iranda bütün kitablar,televiziyanin proqramlari,qəzetlər,jurnallar, dükanlarin vitrini, küçələrin adlari,... hamısı fars dilindədi. iranda  neçə kitab və gəzet türk dilindədə yazilsada, bunlar ancaq qədimi şeirlərdi. məhəlli radio və  televiziyada azərbaycanda(təbriz, ardəbil, zəngan və urumu) olsada, programlarinin çoxi farsca və hətta o zama ki türkücə danışıllar farsi söz(kəlmə) çoxlı işlədillər!.

neçə illərdi ki, azərbaycanilar istəyillər universitetdə türkücə dərs qoysunlar, amma iran dövləti həmişə müxalifət edib!. iranda türkücə  yazilan kitablar ancaq arabi əlifbasila yazilir.

iranda hər kim öz xalqının dilinən və mədəniyyətinən danişsa, o na ayrıçilik və muxtariyət istəyən adi qoyub,və onu sürətlə səsin kəsillər.

fars bir nəfərdən saat soruşar, o da diyər saat 5 di, fars  acıqlı olub diyər: sübhdən hər kimnən saat soruşuram hərə bir söz deyir!!

فارسه از یه نفر ساعت میپرسه اونم می گه ساعت ۵
فارسه می گه ای بابا از صبح تا حالا از هر کی می پرسم یه چیز میگه !

fars bir nəfərdən qibləni soruşar, o da barmaqınan bir tərəfi görsədər, fars diyər: gərək çöx gedəm!!?

فارسه از يكي ميپرسه قبله كدوم طرفه؟! يارو نشونش ميده، فارسه ميگه:بايد خيلي برم؟!

farsdan soruşurlar:

- niyə arvad almısan??

- kim arvadın mənə verər??

به فارسه ميگن چرا زن نمي گيري؟ ميگه: اي بابا، كي مياد زنش رو بده به ما؟!

bir fars istər dovşan tutsun, gedər ağacın arxasına və kök səsi çixardar!!

- فارسه ميره شکار خرگوش از پشت درخت صداي هويج در مياره !

fars corab alar, ayaqına böyük ölar, corabın qabagına pambıq qoyar!!

فارسه جوراب می خره براش بزرگ بوده , جلوی جوراب  پنبه میزاره !!!

fars gedər hamama, su istimiş nəlbəki ilə yuyunar!! 

فارسه میره حموم، آب جوش بوده با نعلبکی دوش میگیره!

fars gecə yuxuda görər makaron yeyir, səhər yuxudan durar görər şalvarinin sürtgəcin (elastik) yeyib!!

فارسه شب خواب میبینه تمام ماکارونی های دنیا رو گذاشتن جلوش.صبح از خواب پا میشه میبینه کش شلوارشو خورده

bir fars gedər cəhənnəmə. başmaqın atar behiştə və allahdan soruşar:

- gedim başmaqımı gətirim??

فارس ميره جهنم دمپايیشو پرت مي كنه توي بهشت، به خدا ميگه: برم دمپايمو بيارم؟

farsın uşaqı döşər quyuya. fars deyər:

- heç yana getmə gedım yardım gətirim!!

يه روز بچه فارس مي افته توي چاه. فارس بهش مي گه: جايي نرو الان كمك ميارم!

bir fars cəhənnəmdeydi...

bir gün  gedər behiştin  qapısını  döyər və  soruşar:

-buz varınızdı?

- varımız, amma vermərik !!

- olsun! eyibi yox, amma sabah gəlib isti su istəməyəcəksiniz??

فارسه تو جهنم بوده ...
یه روز میره دم در بهشت در میزنه میگه ... ببخشید یخ دارید ؟
میگن داریم ولی نمیدیم ...
میگه باشه اشکال نداره اما فردا نیاید بگید آب جوش بدید ها ... !!!

bir farsdan soruşurlar saat neçədı?, bacarmaz , söylər: qaç qaç!!  yubanmısan!!

به یک فارسه میگن: ساعت چنده ؟ بلد نبوده بگه , میگه : بدو بدو  دیرت شده !!!

bir fars istər milçək tutsun, gedər divarin arxasına və pox səsi çixardar

فارسه میخواسته مگس بگیره میره پشت دیوار صدای گه در میاره

Azərbaycan milli hərəkatçılarına  Makıda rəva görürlər.